BİLKENT’TE KÜTÜPHANECİLİK SEMİNERLERİ XI: Karşılaştırmalı Bibliyometrik Analizler

26389087205_fcd59429f1_o12 Nisan 2016 tarihinde, “Bilkent’te Kütüphanecilik Seminerleri” etkinliğimizin onbirincisi, Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü öğrencileri ve meslektaşlarımızın katılımıyla  gerçekleştirildi. “Karşılaştırmalı Bibliyometrik Analizler” başlıklı seminerimizde bibliyometri kavramı genel anlamıyla açıklanmış, bilimsel yayınları ölçmekte ve analiz etmekte nasıl kullanıldığı üzerinde tartışılmıştır.
Açılış konuşmasını yapan Kütüphane Müdürümüz Ebru Kaya, bibliyometrik çalışmaların öneminden bahsetmiş, özellikle 1990 yılından sonra konuyla ilgili çalışmaların sayısında ciddi artışların olduğunu belirtmiştir.
İlk konuşmacımız, Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü’nden Doç. Dr. Umut Al “Bir Araştırma Alanı Olarak Bibliyometri” başlıklı konuşmasında, bibliyometriyi matematiksel ve istatistiksel yöntemlerin kitaplar ve diğer iletişim ortamlarına uygulanması olarak tanımlamıştır. Bibliyometri ile birlikte enformetri, bilimetri, sibermetri ve webometri kavramlarının ilişkileri üzerinde durmuştur. Son yıllarda bibliyometriye olan ilginin arttığını ve özellikle atıf analizleri ve performans değerlendirmelerinde kullanıldığını açıklamıştır. Sayın Al, bibliyometri araştırmalarında çok sayıda veri kaynağının olduğunu fakat bunların kapsam ve içerik bakımından farklılıklar göstermesinin veri kalitesini etkilediğini, verileri karşılaştırmada niteliğin mi yoksa niceliğin mi daha önemli olduğu noktasına dikkat çekmiş ve veri tutarlılığının karşılaşılan sorunların başında geldiğini anlatmıştır.
İkinci konuşmacımız, Çankırı Karatekin Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü’nden Yrd. Doç. Dr. Burcu Umut Zan “Bibliyometrik Çalışmalarda WoS ve Scopus Atıf İndeksleri” başlıklı konuşmasında, Web of Science ve Scopus veritabanlarının karşılaştırmalı analizlerinden bahsetmiştir. WoS veritabanında yayınların yıllara göre dergi sayılarını ve konularını vermiş ayrıca Türkiye adresli 70 bilimsel derginin de bu veritabanında bulunduğunu açıklamıştır. Yine aynı şekilde Scopus veritabanı ile ilgili istatistiki bilgiler vererek, Scopus içinde taranan Türkiye orijinli 233 dergi bulunduğunu söylemiştir. Bugüne kadar WoS ve Scopus veritabanlarının genel özelliklerini değerlendirip karşılaştıran pek çok karşılaştırmalı çalışmalar yapıldığından bahsetmiştir. Sayın Zan’ın yaptığı uygulama çalışmasında ise Scopus veritabanının makale ve dergi kriterleri baz alındığında WoS’dan daha fazla sayıya sahip olduğu ortaya  çıkmıştır.
Son konuşmacımız, Elsevier Yayınevi’nden Ayhan Akanay Saraçoğlu “Dünya Üniversite Sıralamaları Metodolojileri Bazında Bilkent Üniversitesi’ne Dair Bibliyometrik Analizler” başlıklı sunumunda, dünya üniversite sıralamalarında Times Higher Education (THE) ve World University Ranking (QS) verileri esas alınarak çalışmaların yapıldığını anlatmıştır. Her iki kuruluşda da metodoloji araştırma, öğretim, atıf analizleri, akademisyenler, öğrenci sayıları vb.  kriterler göz önüne alınarak değerlendirilmiştir. Bilkent Üniversitesi’ne dair bibliyometrik analizler örneğinde ise 2010-2015 yıllarına ait genel yayın performansında yapılan atıf, yayın sayısı, yazar sayısı ve etki faktörleri ele alınmıştır. Bu çalışma sonucunda Bilkent Üniversitesi’nin yayın performansının Türkiye genel ortalamasından, Güney Kore ve G8 ülkelerinden daha fazla olduğunu grafikler ve örnek analiz çalışmaları ile  açıklamıştır.
Seminerimize konuşmacı ve dinleyici olarak katılan herkese teşekkürlerimizi sunuyoruz. Bir sonraki seminerimizde tekrar görüşmeyi diliyoruz.

Güzide Ülker ÖZEN

Advertisements

BİLKENT’TE KÜTÜPHANECİLİK SEMİNERLERİ VIII:Bilgi ve Belge Yönetimi Alanında Mesleki Etik: Yaklaşımlar ve Uygulamalar

 

1evrim“Bilkent’te Kütüphanecilik Seminerleri” etkinliğimizin sekizincisi 23 Aralık 2014 tarihinde kütüphanemizin Sanat Galerisi’nde Bilgi Belge Yönetimi öğrencileri ve meslektaşlarımızın katılımıyla gerçekleştirildi. Seminerimizin konusu “Bilgi ve Belge Yönetimi Alanında Mesleki Etik: Yaklaşımlar ve Uygulamalar” idi.
Açılış konuşmasını yapan Kütüphane Müdürümüz David Thornton, kütüphanecilik mesleğinin ve dolayısıyla bu konuda etiğin çok önemli olduğunu belirtti.
İlk konuşmacımız olan Prof. Dr. Berin Yurdadoğ, “Neden Etik?” başlıklı sunumuna, genel olarak etik kelimesinin tanımı ile başladı. Daha sonra tarihten bu yana etikten ve etiğin hayatın her alanında neden çok gerekli olduğundan bahsetti. Etiğin insanın en hayati kavramlarından biri olduğu konusu üzerinde de duran Yurdadoğ, son olarak mesleki örneklerle konuşmasını tamamladı.
İkinci konuşmacımız Hacettepe Üniversitesi’nden Prof. Dr. Bülent Yılmaz “BBY Etiği ya da İyi Kütüphaneci Olmanın İkeleri” başlıklı sunumuna, kısaca etik nedir ile başladı ve üniversitesinde vermekte olduğu “Toplum ve Mesleki Etik” dersinden bahsederek devam etti. Meslek etiğinin önemini maddelerle açıkladı. Birçok meslek alanındaki yeminlerden örnekler veren Yılmaz son olarak bilgi ve belge yönetimi etiği ya da “iyi kütüphaneci”nin ilkeleri/özelliklerinin olduğu maddeleri bizlerle paylaştı. Son cümlesi de oldukça çarpıcı idi; “iyi kütüphaneci” olmadan “iyi kütüphane” yaratmak olanaksızdır.
evrim2Üçüncü konuşmacımız TOBB-ETÜ’den Selma Aslan “Üniversite Kütüphaneciliğinin Etik Boyutu” başlıklı sunumuna etik, ahlak ve değerler üzerine konuşarak başladı. Etik ile ilgili kavramlar olan değer, ilke, etik kod, kural ve standart ile devam etti. En geniş biçimde de “kütüphane türleri ve etik”, “çalışma alanlarımız ve etik” konularını ele aldı. Bu konularda gerçek ve çarpıcı örnekler verdi. Kütüphanecilik mesleği ile ilgili olarak da “derme geliştirme etiği”, “kataloglama etik ilkeleri önerisi”, “uzaktan eğitim ve etik”, “teknoloji uygulamaları ve etik”, “veri yönetimi ve etik” konularını ele aldı. Son olarak da etik yönetimi ile ilgili değerli bilgilerini bizlere aktardı.
Bu seminerimize dinleyici ve konuşmacı olarak katılan herkese teşekkürlerimizi sunuyoruz.
Bir sonraki seminerimizde tekrar görüşmek üzere.

Evrim ERGİN

Bu etkinlikle ilgili daha fazla fotoğraf görmek için Flickr hesabımızı ziyaret edebilirsiniz